O obrączkowanych kowalikach uzyskuje się bardzo mało wiadomości powrotnych. Są bowiem ptakami osiadłymi, żyjącymi w lasach i przez to nie są prawie wcale chwytane w zwykłych punktach obrączkowania, umieszczonych z reguły nad rzekami, wzdłuż których intensywnie przelatują ptaki z gatunków wędrownych. Zarówno liczby obrączkowanych ptaków, jak i wiadomości powrotnych o nich, są wiec niewielkie (patrz: www.stornit.gda.pl).
        Opisanego poniżej ponownego stwierdzenia kowalika z obrączką dokonano dzięki temu, iż Robert Kaczmarek stwierdził parę kowalików, zajmujących budkę lęgową na terenie ośrodka wypoczynkowego Górecznik pod Przygodzicami, w którym pracuje. Ptaki w licznie uczęszczanym przez ludzi ośrodku były bardzo mało płochliwe, dzięki czemu na nodze jednego z nich można było zobaczyć obrączkę ornitologiczną. Jej numeru nie udało się jednak odczytać lornetką.
        Kiedy ptaki już ponad tydzień karmiły pisklęta, co jest bezpiecznym czasem na chwytanie dorosłych ptaków tego gatunku przy gnieździe (Kania 1992), podjęliśmy udaną próbę odłowienia obu dorosłych. Kolejno po ich wejściu do środka budki lęgowej zamykaliśmy szmatką jej otwór wejściowy i otwieraliśmy budkę, zabezpieczając powstałą przestrzeń siatką, do której wpadały ptaki. Ponadto zaobrączkowaliśmy ich 9 piskląt, czyli maksymalną ilość stwierdzaną w lęgach tego gatunku (Sokołowski 1972, Hudec 1996), "Mały słownik zoologiczny Ptaki" (Busse 1990) podaje nawet w zniesieniu tylko 5-8 jaj.
        Chwytanie nie zaszkodziło ptakom, dorosłe nadal karmiły młode. Rodzina opuściła budkę 27 maja i już do niej nie wracała (R. Kaczmarek).
        Okazało się, że lęgowa na Góreczniku samica została zaobrączkowana jako pisklę w czasie jednego z naszych weekendowych wyjazdów na obserwacje i obrączkowanie ptaków do Stacji Terenowej OTOP "Goszczyn" pod Antoninem.
        Z porównania danych obrączkowania i ponownego stwierdzenia obrączkowanego kowalika wynika, iż w 5. kalendarzowym roku życia samica ta gniazdowała 6 kilometrów od miejsca swojego wyklucia.

Obrączka GDAŃSK JA 83183
Obrączkowany: 20.05.2000 pisklę, w budce lęgowej z 8 pisklętami, Antonin (51.31 N, 17.51 E), gm. Przygodzice, pow. Ostrów Wlkp., woj. wielkopolskie
Kontrola: 13.05.2004 samica, w budce lęgowej, w parze z 9 pisklętami, Przygodzice-Górecznik (51.34 N, 17.50 E), pow. Ostrów Wlkp., woj. wielkopolskie /P. T. Dolata, R. Kaczmarek

       Literatura

Busse P. (red.) 1990. Mały słownik zoologiczny Ptaki. Tom I. Wiedza Powszechna, Warszawa.
Hudec K. 1996. Przewodnik Ptaki. MULTICO, Warszawa.
Kania W. 1992. Safety of catching adult European birds at the nest. Ringers' opinions. Ring 14, 1-2: 5-50.
Sokołowski J. 1972. Ptaki ziem polskich. Tom I. PWN, Warszawa.