30-31 III, 3 i 19 IV 2004 odbyła się wiosenna akcja budowy i renowacji gniazd bocianów białych w powiecie ostrowskim. Zbudowaliśmy po 3 nowe gniazda w miejscach, gdzie stare gniazda spadły i 3 w miejscach, gdzie bociany wcześniej przebywały, a kolejne gniazdo umocniliśmy. Korzystaliśmy z podnośnika koszowego na samochodzie Star, którym sprawnie operował pan Jacek Płomiński. Z podnośnika zostały przycięte gałęzie drzew, a następnie umocowane duże opony, w razie potrzeby obudowane belkami i deskami. Na takich podstawach umieściliśmy sztuczne gniazda z materiału ze starych gniazd lub z gałęzi, darni i słomy.
W gminie Odolanów działali 30 III Paweł T. Dolata i Tomasz Ekiert. W Świecy zbudowaliśmy nowe gniazdo na sośnie, z której poprzednie spadło w lipcu 2003 r. wraz z 3 młodymi. Dwoma ciężko rannymi bocianami zajął się lekarz weterynarii Stanisław Kempa z Ostrowa. Gospodarze - państwo Barczakowie - zbudowali wtedy prowizoryczne sztuczne gniazdo na sąsiedniej szopce i przenieśli tam ocalałego młodego, którego dorosłe wychowały. Teraz odbudowaliśmy gniazdo, umocowując solidną podstawę z gniazdem do obciętej sosny. W akcji pomogli Marian i Mateusz Barczak oraz Adam Wilczek i Seweryn Łebski, bez których pił motorowych niewiele byśmy zdziałali.
W Tarchałach Wielkich zbudowaliśmy gniazdo na budynku gospodarczym, z którego gniazdo spadło zimą pod ciężarem śniegu. Ponadto umocniliśmy belkami i nieco zmniejszyliśmy bardzo duże gniazdo w Odolanowie-Górce. Nasza akcja była bardzo na czasie, w Świecy i Odolanowie-Górce dokładnie w jej czasie pojawiły się pierwsze w tym roku bociany, a ten w Odolanowie usiadł na gnieździe zaraz po zakończeniu jego remontu, jeszcze w naszej obecności. To dopiero wyczucie czasu !
W gminie Ostrów Wielkopolski działali 31 III Paweł T. Dolata, Tomasz Ekiert i Mikołaj Litwin. Przy boisku Szkoły Podstawowej w Słaborowicach umocniliśmy podstawę, zbudowaną w 2003 r. z inicjatywy pani dyrektor Teresy Waszak, i umieściliśmy na niej sztuczne gniazdo. W Szczurach nie można było zbudować gniazda na drzewie, na którym siadały w 2003 r. bociany, bo znajduje się ono przy skrzyżowaniu drogi krajowej i nie można było tam rozstawić podnośnika bez wstrzymania na długo ruchu. Gniazdo zbudowaliśmy na nieodległej, solidnej topoli, przyciętej przez Piotra Kasprzaka.
W gminie Sieroszewice 3 IV działaliśmy w Masanowie, na skraju łąk przy Gniłej Baryczy. Paweł T. Dolata oraz gospodarze - Stanisław i Lucjan Gąsiorek wykonali solidną podstawę na dachu budynku gospodarczego, gdyż od 3 lat bociany próbowały bez skutku (gałęzie zrzucał wiatr) budować gniazdo na starej stodole, która ciężaru podstawy i gniazda mogła nie wytrzymać. Nowe gniazdo pokryto w całości materiałem ze starego, ale powstało ono 20 metrów od starego miejsca i nie mieliśmy pewności, że - przyglądający się bacznie ze starego miejsca naszej pracy - bocian je zaakceptuje. Wieczorem był jeszcze obrażony i siedział na starym miejscu, ale następnego dnia (4 IV) rano usiadł już na nowym gnieździe i po swojemu poprawiał wyściółkę. Z kolei w Wielowsi pan Stanisław Gilicki wykonał nową podstawę i gniazdo na słupie w miejscu chylącej się ku ziemi, starej jabłonki, która mogła w niedługim czasie runąć. Bociany nowe gniazdo zaakceptowały i 3 IV widzieliśmy jednego w nim siedzącego.
Kolejne bocianie gniazdo na słupie energetycznym zabezpieczono 19 IV w Sobótce-Nowej Wsi w gminie Ostrów Wielkopolski. Same zabezpieczanie gniazd na słupach energetycznych poprzez zamontowanie podstawy wyniesionej ponad linie nie jest niczym niezwykłym. Akcja taka prowadzona jest na słupach należących do dzisiejszej Energetyki Kaliskiej już od 1994 r. (więcej www.energetyka.kalisz.pl/Energia/srodowisko/bocian.htm). Na początku 2004 r. pracownicy Rejonowego Zakładu Energetycznego w Ostrowie Wielkopolskim zamontowali kolejnych 5 podstaw w powiecie ostrowskim i ostrzeszowskim. Podstawy te zakładane są jeszcze przed przylotem bocianów z zimowisk w Afryce.
W przypadku gniazda w Sobótce sytuacja była inna. Tutaj gniazdo spadło ze starej stodoły zimą. Po powrocie z zimowiska pierwszego bociana, zgodnie z regułą silnego przywiązania tych ptaków do miejsc lęgowych, próbował on zbudować nowe gniazdo na słupie oddalonym o ok. 10 metrów od starego miejsca. Jednak na słupie bez podstawy było to trudne, gałęzie w większości spadały na ziemię. Ponadto takie gniazda stanowią zagrożenie tak dla bocianów (spadnięcie jaj lub całego gniazda, kontuzje czy porażenie ptaków), jak i dla funkcjonowania linii przesyłowej (straty energii, częste spięcia). Dopiero 6 kwietnia mieszkający w pobliżu sołtys Sobótki, pan Kazimierz Sołtysiak, poinformował o koniecznej interwencji Południowowielkopolską Grupę OTOP. Ponieważ sprawa dotyczyła słupa energetycznego konieczna była pomoc Rejonowego Zakładu Energetycznego w Ostrowie Wielkopolskim i taką pomoc uzyskaliśmy.
19 kwietnia pracownicy RZE Ostrów: Paweł Binek, Grzegorz Caban i Marek Pokora oraz lider PwG OTOP Paweł T. Dolata dokonali "przeprowadzki" bocianów do nowego, solidnego i bezpiecznego lokum. Po pierwsze trzeba było sprawdzić czy samica nie złożyła w gnieździe jaj. Gniazdo, a właściwie jego zaczątek, było jednak puste. W czasie naszego przyjazdu samiec próbował bez skutku umieścić w tej konstrukcji kolejny patyk. Widać było, że potrzebuje w tym pomocy.
Konieczne było więc usunięcie ze słupa naniesionych gałęzi, przymocowanie do szczytu słupa stalowej, ocynkowanej podstawy z wieńcem z gałęzi oraz dokładne wypełnienie tej konstrukcji materiałem wcześniej zdjętym ze słupa i słomą. Takie wypełnienie jest bardzo ważne dla skuteczności akcji. Bociany znacznie chętniej zajmują takie wykończone gniazda niż puste podstawy. Zresztą któż nie wolałby w pełni wyposażonego apartamentu od samych fundamentów ?
Po ukończeniu pracy chcieliśmy się przekonać jak bociany zareagują na nowe miejsce lęgowe. Zaledwie po 15 minutach czekania oba bociany wylądowały na nowym gnieździe i nie tracąc czasu ... wzięły się za wypełnianie małżeńskich obowiązków. Nic nie mogło nas lepiej przekonać o zaakceptowaniu naszej pracy przez bociany. Sądząc z miłosnego zapału rodziców, można mieć dużą nadzieję, że w lipcu, w czasie VI Międzynarodowego Spisu Gniazd Bociana Białego, będziemy mogli odnotować w "naszym" gnieździe młode bociany.
Za sfinansowanie akcji dziękujemy burmistrzowi gminy i miasta Odolanów - panu Józefowi Wajsowi oraz wójtowi gminy Ostrów Wielkopolski - panu Zygmuntowi Glapie i wójtowi gminy Sieroszewice - panu Czesławowi Berkowskiemu i Energetyce Kaliskiej S.A. - Rejonowemu Zakładowi Energetycznemu w Ostrowie Wielkopolskim. W ten sposób te trzy gminy i nasza grupa OTOP przyczyniły się do ochrony bocianów w tym szczególnym dla nich roku, bo w lipcu 2004 r. odbędzie się wspomniany już VI Międzynarodowy Spis Gniazd Bocianów Białych.
